Ook hadden we bezoek van Dirk Groot uit Purmerend. Hij staat bekend als Zwerfinator, veel zwerfafval opruimt, onderzoek doet en lezingen geeft. Hij spreekt ook regelmatig op basisscholen. In 2019 stond hij zelfs op nummer 1 in de Duurzame 100 van Trouw...

Dirk vertelde over zijn werk en liet zien hoe groot het probleem van plastic soep is. Hij maakte zelfs een “Zwerfie”: een selfie met zwerfafval. Hij gaf ook grappige voorbeelden van dingen die hij vaak vindt, zoals haar-elastiekjes. Mensen met lang haar herkennen dat wel: je gooit ze niet expres weg, maar je verliest ze gewoon. Net zoals handschoenen in de winter of soms zelfs geld — “al is dat meestal te weinig,” grapte Dirk.

Hij vertelde over Castricum aan Zee, waar volgens het kunstwerk dat daar staat mensen zich moeten gedragen “als dieren”. In Purmerend doet hij sinds 2018 onderzoek. Veel mensen denken dat er om de vijftig meter een prullenbak zou moeten staan, maar dat is juist niet zo. Opvallend genoeg betekent minder prullenbakken niet meteen meer afval. Het hangt juist af van de plek.

Volgens Dirk helpt vriendelijk vragen niet altijd. Soms zijn dwangsommen nodig. Hij ziet dat het schoner wordt, maar waarschuwt dat we nog steeds vooral de symptomen bestrijden. We moeten de kern aanpakken. “Zwerfafval is als een virus,” zei hij. “We raken het nooit helemaal kwijt, maar we kunnen het wel verminderen en onschadelijk maken.”

Hij benoemde ook de zuivelflesjes en de nieuwe papieren bekers. De nieuwe papieren bekers lijken beter, maar zijn nog steeds schadelijk, want ze zijn bekleed met plastic om ze vochtdicht te maken. Zijn boodschap was duidelijk: als we het gedrag van mensen niet kunnen veranderen, moeten we veranderen wat mensen weggooien. Minder plastic dus, en als het zonder plastic kan, doe dat dan!

Dirk gaf voorbeelden waar het wel werkte: de McFlurry-bekers met plastic dekselsverdwenen omdat egels erin vast kwamen te zitten. Nu zijn ze vervangen door een ander ontwerp. Ook de plastic lepels verdwenen door Europese regels.

Dus: we kunnen niet alles in één keer oplossen, maar elke keuze voor minder afval maakt onze omgeving al een stukje beter.

Presentatie terug kijken kan hier: